Thứ sáu, 06/12/2019 - 17:48|
CHÀO MỪNG BẠN ĐẾN VỚI WEBSITE CỦA PHÒNG GD&ĐT HUYỆN VĨNH LỢI
A- A A+ | Chia sẻ bài viết lên facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+ Tăng tương phản Giảm tương phản

Trao đổi kinh nghiệm về những lời nhận xét sáng tạo và gây hứng thú cho học sinh theo cách đánh giá mới - theo Thông tư số 30/2014/TT-BGDĐT

Ngày 28 tháng 8 năm 2014, Bộ Giáo dục và Đào tạo Ban hành Thông tư số 30/2014/TT-BGDĐT Quy định đánh giá học sinh tiểu học chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 15 tháng 10 năm 2014.

Những lời nhận xét gây hứng thú cho học sinh phải đảm bảo được các nội dung thực hiện Thông tư 30 như: Hiệu quả thực sự của việc dạy học là học sinh biết tự học, tự hoàn thiện kiến thức và tự rèn luyện kỹ năng; Nhiệm vụ khó khăn và quan trọng nhất của giáo viên là làm sao cho học sinh thích học; Dạy học phải làm cho học sinh cảm thấy biết thêm kiến thức của mỗi bài học ở mỗi môn học là có thêm những điều bổ ích từ một góc nhìn cuộc sống.

1. Thực trạng:

Giáo viên băn khoăn về cách thức thực hiện, phụ huynh lo lắng không biết giáo viên đánh giá việc học tập của con em mình như thế nào vì từ trước đến nay giáo viên đánh giá bằng điểm, phụ huynh theo dõi việc học tập hằng ngày của con em mình qua điểm số.

Việc đánh giá bằng nhận xét phụ huynh sẽ không biết chính xác thực lực học tập của con mình đến đâu, yếu kém môn nào nếu như giáo viên nhận xét học sinh một cách chung chung là Đạt hoặc Chưa đạt, Hoàn thành hay Chưa hoàn thành. Đó cũng là trăn trở của nhiều phụ huynh khi tiếp nhận thông tin đổi mới cách đánh giá học sinh tiểu học. Về tâm lý phụ huynh vẫn thích con em mình được đánh giá việc học qua điểm số.

Về giáo viên mỗi lớp có từ 30 đến 35 học sinh, ngày nào giáo viên cũng phải ghi nhận xét cho từng em, nếu thực hiện chu đáo thì mất khá nhiều thời gian và sẽ là áp lực đối với giáo viên. Bởi vậy rất dễ xuất hiện tình trạng giáo viên sẽ đánh giá chung chung cho xong việc.

Thực hiện Thông tư 30, giáo viên cho là nặng nề, mất thời gian, bí từ ngữ (áp lực lớn hơn và lời nhận xét cũng dễ bị trùng lặp) …với những lời nhận xét về kiến thức, kĩ năng các môn học.

2. Nguyên nhân của thực trạng:

Giáo viên gặp khó khăn trong việc đánh giá thường xuyên đặc biệt là việc nhận xét học sinh trên lớp và ghi chép trong vở, ghi trong bài kiểm tra, ghi trong sổ theo dõi chất lượng học sinh, nhận xét bằng lời trên lớp... đó là việc làm khó, mất nhiều thời gian; nhận xét bằng lời thì dễ hơn nhận xét bằng ghi chép là phải chọn từ ngữ phù hợp với năng lực và kết quả đạt được của học sinh.

Một số giáo viên cho rằng có cho điểm mới động viên được học sinh; có điểm phụ huynh mới biết được học lực của con em mình và có chấm điểm mới có cơ sở để khen thưởng, khuyến khích, động viên.

Mặt khác, Thông tư 30 khi mới thực hiện có nhiều thông tin trái chiều đặc biệt dư luận xã hội và phụ huynh khó chấp nhận do họ chưa hình dung được việc thực hiện đánh giá bằng nhận xét liệu có chính xác và công bằng với học sinh không?

II. Nội dung những việc đã làm:

Điều cốt lõi của Thông tư 30 là đánh giá thường xuyên bằng lời nhận xét trực tiếp với học sinh hoặc nhận xét vào phiếu, vào vở của học sinh về kết quả học tập mà học sinh đã làm được hoặc chưa được, giúp các em tự điều chỉnh hoặc nhờ các bạn hỗ trợ điều chỉnh, phụ huynh biết để cùng giáo viên phối hợp giúp đỡ các em tiến bộ.

Những lời nhận xét sáng tạo gây hứng thú không cứng nhắc mà rất linh hoạt mang tính tư vấn, động viên, khích lệ học sinh vươn lên trong học tập theo cách đánh giá mới của Thông tư số 30, cụ thể như:

Giáo viên chia sẻ một số lời nhận xét các môn học vào phiếu, vào vở của học sinh về kết quả học tập mà học sinh đã làm được hoặc chưa được hoặc nhận xét bằng lời trực tiếp với học sinh có thể viết như sau:

1. Về phẩm chất có thể có các nhận xét:

Chăm chỉ học tập và lao động; Nhiệt tình giúp đỡ, chia sẻ với bạn; Có ý thức giúp đỡ bạn trong học tập; Có ý thức giữ gìn, bảo vệ của công; Nhiệt tình trong hoạt động Đội; Việc làm tốt nhặt được của rơi trả lại người mất; Có ý thức trong sinh hoạt tập thể; Tham gia các hoạt động thể dục, thể thao; Biết đoàn kết với bạn; ...

2. Về năng lực có thể có các nhận xét: Có năng lực điều hành nhóm học tập; Có năng lực tự quản các hoạt động của lớp; Mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp; Sáng tạo trong điều hành hoạt động tập tập thể…

a) Nhận xét các môn học vào phiếu, vào vở của học sinh về kết quả học tập mà học sinh đã làm được hoặc chưa được:

Môn Tiếng Việt có thể nhận xét như: Đọc to, rõ ràng hơn so với đầu năm; Đã khắc phục được lỗi phát âm ch, tr; Có tiến bộ trong trả lời câu hỏi; Viết được câu có đủ thành phần, diễn đạt được ý của mình.

Nhận xét đối với phân môn Luyện từ và câu như sau: Có vốn từ rất tốt; Có vốn từ tốt; Có vốn từ khá tốt; Vốn từ còn hạn chế. Nhận xét về Câu có thể Đặt câu đúng rồi; Đặt câu hay lắm; Đặt câu đúng cần phát huy …

Khi nhận xét Bài tập làm văn, giáo viên đưa ra một số nhận xét như: Có năng khiếu làm văn; Câu văn hay biết dùng từ ngữ gợi tả tốt; Bài văn biết chọn hình ảnh đẹp;…

Đối với môn Toán, giáo viên đưa ra một số nhận xét như: Em đã hiểu bài và làm bài rất tốt; Em hiểu bài và làm bài tốt; Em có hiểu bài, nhưng chú ý cách đặt tính hoặc chú ý cộng trừ nhân chia; Có ý thức học tập tốt; Giải đúng các bài toán có lời văn; Biết tính thành thạo chu vi và diện tích của hình chữ nhật, hình vuông; …

Môn Âm nhạc có một số nhận xét như: Thích múa hát; Hát đúng nhạc, có cảm xúc; …

Môn Thể dục có một số nhận xét như: Tham gia các hoạt động tích cực; Tích cực tham gia các hoạt động vận động cùng các bạn; ...

b) Nhận xét bằng lời trực tiếp với học sinh như:

Em Hoa có tiến bộ trong môn Toán so với đầu năm; Em Minh hát hay không các em? (Học sinh trả lời: Thưa cô, Bạn Minh hát rất hay!) cô giáo: Bạn Minh hát rất hay bài hát phải không các em, cả lớp cùng vỗ tay khen bạn Minh nào!; Bạn Lan đọc rõ rang, lưu loát thể hiện được lời nhân vật;

c) Việc nhận xét lẫn nhau của học sinh:

Trong học tập, các em học sinh cũng nhận xét lẫn nhau sau khi giáo viên sửa bài tập, các em trao đổi vở cho nhau và chấm chéo bài chéo nhau để phát hiện ra cái sai của bạn như vậy giúp các em hiểu bài, nhớ bài lâu hơn.

Giáo viên gợi ý cho lớp để học sinh nhận xét kết quả học tập của bạn: Thưa cô! Bạn Minh đã làm bài đúng; Thưa cô! Bạn Minh Bạn đã làm bài sai;…

Đối với từng môn học, từng kiểu nhận xét trong vở học sinh, trong hồ sơ, cuối năm học… cần được giáo viên tiểu học dạy từ các trường khác nhau chia sẻ, cùng góp ý trong các lân sinh hoạt chuyên môn liên trường để làm phong phú thêm những nhận xét.

Ngoài những lời nhận xét chính thống thể hiện qua lời nhận xét bằng lời trực tiếp với học sinh hoặc nhận xét vào phiếu, vào vở của học sinh, giáo viên viên còn có thể trao đổi, nhận xét học sinh với phụ huynh qua điện thoại.

Nội dung lời nhận xét của giáo viên rất đa dạng và phong phú, tuy nhiên trong thực tế học kỳ I vừa còn có lời nhận xét về kiến thức, kĩ năng các môn học và hoạt động giáo dục vẫn có những câu nhận xét chung chung, thiếu tính cụ thể, thiếu tư vấn, động viên khích lệ các em như: “Cô khen em”, “Bài làm tốt lắm, nhưng cần chú ý trình bày tốt hơn”, “Em đã có cố gắng nhiều lắm”

III. Kết quả đạt được:     

          Trước khi Thông tư 30 ra đời, chúng ta vẫn với những lời nhận xét, tư vấn, hướng dẫn, động viên bằng lời và ghi nhận xét vào học bạ, sổ liên lạc, phiếu, ...và vẫn ghi nhận xét vào vở, vào bài kiểm tra của học sinh. Khi Thông tư 30 ra đời, chúng ta bị khập khiễng với những lời nhận xét đã tạo nên áp lực đầu tiên từ trong lòng của khá nhiều thầy cô giáo rồi đến xã hội. Có thầy, cô cũng có ý định khắc dấu lời nhận xét ... nhưng nay áp lực đã gần tan, sự bình yên đang trở lại và chắc rằng khi kết thúc năm học 2014-2015 thì áp lực về không cho điểm thường xuyên, về việc đánh giá bằng nhận xét sẻ lắng xuống .

Hầu hết giáo viên đã cảm nhận được sự đa dạng, phong phú trong câu từ nhận xét, đánh giá học sinh.

          Tâm trạng xã hội đã lắng xuống, phụ huynh tỏ ra yên tâm, tinh tưởng hơn đặc biệt là đã hạn chế đến mức thấp nhất phụ huynh so sánh con mình học thua học sinh này, học sinh khác hay không còn bị mặc cảm với phụ huynh cạnh bên nhà có con học cùng lớp giỏi hơn con mình.

Đây là một bước tiến quan trọng của ngành giáo dục trong việc  kiểm tra, đánh giá chất lượng học sinh. Việc nhận xét sự tiến bộ, thành công trong học tập của học sinh sẽ mang lại hứng thú, niềm vui cho các em. Mặt khác, khi đánh giá bằng nhận xét, giáo viên sẽ gần gũi, sâu sát và hiểu học sinh hơn. Đặc biệt, chúng ta không thể so sánh em này với em khác vì điều kiện học tập hay khả năng tiếp thu của các em. 

IV. Bài học kinh nghiệm:

1. Về phía giáo viên:

Để có được một lời nhận xét, giáo viên cần lưu ý đặt ra các câu hỏi mà mình phải trả lời trước khi  nhận xét học sinh đó là: cái gì? nội dung nhận xét về: học sinh làm bài toán chưa đúng, viết câu văn thiếu thành phần, viết con chữ chưa đúng độ cao hoặc nét móc, nét hất, nét cong trái, cong phải chưa đúng…; ở đâu? là phải nói rõ bài nào, phép tính nào, câu nào cụ thể…; tư vấn, động viên, khích lệ là những lời động viên các em cố gắng sửa, điều chỉnh những hạn chế hoặc cái mình còn hạn chế để vươn lên trong học tập trong sự cổ vũ của thầy, cô và bạn bè.

2. Về phía lãnh đạo trường:

Nhà trường nên lưu ý đối với giáo viên:

- Đối với các em học sinh yếu, đã kết hợp với phụ huynh, hỗ trợ mọi cách mà em không tiến bộ thì phải ở lại lớp, tránh tình trạng để học sinh “ngồi nhầm lớp”.

- Lời nhận xét tuy đa dạng, phong phú trong câu từ nhận xét nhưng không phải các em có tiến bộ nhỏ giáo viên cũng đề nghị nhà trường cấp giấy khen. Nếu các em có tiến bộ nhỏ nhưng được đề nghị khen có thể sa vào “bệnh thành tích” có cơ hội quay trở lại sau nhiều năm khắc phục. Nếu các em có tiến bộ nhỏ, giáo viên dùng lời nhận xét tuyên dương trước lớp để động viên các em như: “Cả lớp cùng khen bạn nào” (vỗ tay).

Tóm lại, Thông tư 30/2014/TT-BGDĐT có hiệu lực ngày 15/10/2014 thời gian chúng ta thực hiện đến nay chỉ mới một học kỳ là chặng đường quá ngắn để một vấn đề mới đi vào cuộc sống và đặc biệt làm thay đổi tiềm thức gốc rễ đã ăn sâu vào xã hội là việc làm không phải dễ.

Thông tư 30 là đánh giá vì sự tiến bộ của học sinh, lời nhận xét phải kịp thời phát hiện những cố gắng, tiến bộ của học sinh để động viên, khích lệ học sinh; đồng thời phát hiện những khó khăn chưa thể tự vượt qua của học sinh để hướng dẫn, giúp đỡ… thì những công thức nhận xét sẽ không bao giờ đáp ứng được điều đó.

Thực hiện Thông tư số 30/2014/TT-BGDĐT Quy định đánh giá học sinh tiểu học là một trong những nội dung đổi mới thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 Hội nghị Trung ương 8 (Khóa XI) về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo.

Quốc Dự (Hiệu trưởng TH Cửu Long 2)



Tổng số điểm của bài viết là: 3 trong 3 đánh giá
Click để đánh giá bài viết